Opleiding 2010 - Beheer van bouw- en sloopafval
Inleiding
Deze nieuwe opleiding georganiseerd op initiatief van Leefmilieu Brussel zal specifiek het thema van het beheer van bouw- en sloopafval aansnijden. Deze cyclus biedt uiteenlopende actoren uit het beroepsleven (architecten, professionele bouwheren, overheden…) de mogelijkheid om zich te verdiepen in deze gewichtige materie. De doelstellingen zijn de volgende:
• beperken, van het grondstofverbruik om de hoeveelheid afval in te perken die voortgebracht wordt aan het begin en het einde van de levensduur van een gebouw;
• afvalpreventie in de gebruiksfase van een gebouw;
• rekening houden met de toekomstige noden van de gebruikers door flexibele, aanpasbare gebouwen te ontwerpen die gemakkelijk demonteerbaar zijn;
• aanmoedigen van selectieve sloop en sorteren op de werf, en kennisverwerving over het toepassen van deze ecologisch en economisch voordelige afvalbeheermethodes.
De opleiding bestaat uit op een reeks lezingen gebracht door deskundigen in de respectievelijke velden. Momenten voor gedachtewisselingen worden ook voorzien en een praktische oefening biedt de deelnemers de mogelijkheid om de behandelde theoretische begrippen toe te passen. De opleiding omvat ook verschillende bezoeken van sites die het vraagstuk illustreren.

Verloop van de opleiding
De opleidingscyclus omvat:
• Een initiatiedag (waarvan een halve dag bezoek)
• Drie dagen technische opleiding (waarvan een halve dag bezoek)
De opleidingen en de bezoeken zullen doorgaan in het Frans of in het Nederlands, waarbij zoveel mogelijk afgewisseld wordt tussen beide talen. De voordrachten zullen in de twee talen beschikbaar zijn.
| Initiatieopleiding |
dinsdag |
4 mei 2010 |
9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| Technische opleiding |
dinsdag |
18 mei 2010 |
9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| |
dinsdag |
25 mei 2010 |
9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| |
dinsdag |
1 juni 2010 |
9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |

Profiel van de deelnemers
De initiatieopleiding vereist geen technische voorkennis. Hier zullen de deelnemers kennismaken met de uitdagingen inzake preventie en beheer van bouw- en sloopafval, om die dimensie in bouw- en renovatieprojecten te kunnen opnemen. Ze richt zich tot het volgende publiek :
• besluitvormers en beheerders van de openbare of privé-sector (agenten van gemeentelijke of regionale besturen, bouwheren, diverse verantwoordelijken, vastgoedpromotoren…) ;
• ontwerpers (architecten en ingenieurs) ;
• professionele bouwheren (openbare organisaties of private bouwheren) ;
• organisaties en verenigingen werkzaam in dit domein ;
• privé-ondernemingen werkzaam in de bouwsector.
De technische opleidingsdagen willen op hun beurt een ingewijd publiek opleiden, bestaande uit professionals uit de bouwsector, rechtstreeks betrokken bij het ontwerpen, de uitvoering, het beheer, het onderhoud van gebouwen, enz. Ze richten zich meer in het bijzonder tot het volgende publiek :
• ontwerpers (architecten en ingenieurs) ;
• professionele bouwheren (openbare organisaties of private bouwheren) ;
• organisaties en verenigingen werkzaam in dit domein ;
• privé-ondernemingen werkzaam in de bouwsector.
Inschrijven kan ofwel enkel voor de opleidingsdag, ofwel voor de volledige opleiding (opleidingsdag + technische opleidingsdagen ).

Inschrijvingsprocedure
Voor een geldige inschrijving en kandidatuurstelling is het verplicht het inschrijvingsformulier in te vullen.
Inschrijvingsformulierdownloaden
De kandidaturen voor de opleiding moeten De Stadswinkel vzw ten laatste op 27 april 2010 bereiken.
Per mail
inscriptions@curbain.be
Onderwerp: Inschrijving OPLEIDING BOUWAFVAL
|
of |
Per post
De Stadswinkel vzw
Anspachlaan 59, 1000 Brussel
|

Selectie Kandidaten
Gezien het beperkt aantal plaatsen zijn de inschrijvingen aan een voorafgaande selectie onderworpen, gebaseerd op de overeenstemming van de aangeboden vorming met het profiel van de kandidaat, zijn functie en de aard van zijn dagelijks werk. Er wordt tevens rekening gehouden met de volgorde van de inschrijvingen.
Het aantal beschikbare plaatsen bedraagt 45 deelnemers voor de hele vormingscyclus. Tien bijkomende plaatsen zijn beschikbaar voor de initiatieopleiding.

Inschrijvingskosten
Voor de initiatieopleiding wordt aan de deelnemers een inschrijvingskost van 50 € gevraagd.
Voor de hele cyclus (initiatie + technische opleiding) wordt aan de deelnemers een inschrijvingskost van 150 € gevraagd.
Deze inschrijvingskost is te betalen na ontvangst van de inschrijvingsbevestiging. Dit bedrag wordt niet terugbetaald, zelfs in geval van niet-deelname.
De deelname aan de opleiding is gratis voor de leden van de Cluster Ecobuild.

Aanwezigheidsattest
Op het einde van de cyclus zullen de deelnemers aan de technische opleiding een aanwezigheidsattest ontvangen afgeleverd door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, voor zover ze de volledige opleiding hebben gevolgd. Het certificaat vermeldt het programma van de gevolgde cyclus.

Plaats van de opleiding
Initiatieopleiding
Adres
Beursschouwburg
Auguste Ortsstraat 20-28
1000 Brussel |
Toegang
Zie website van de Beursschouwburg
Bus 48 en 95 (halte Beurs)
Metro Lijnen 1 en 5 (halte De Brouckere of Sint-Katelijne)
Trams 3, 4 en 33 (halte Beurs)
|
Technische opleiding
Adres
Leefmilieu Brussel
Gulledelle 100
1200 Brussel |
Toegang
Zie website Leefmilieu Brussel.
Bus 45 en 79 (halte Gulledelle)
Bus 27 (halte Andromeda)
Lijne 1 (halte Roodebeek op 20 minuten te voet van Leefmilieu Brussel)
Fiets
De bewegwijzerde fietsroute 13A brengt je tot de site van Leefmilieu Brussel. Er is een overdekte en veilige fietsenstalling.
Auto
Afrit 19 van de autosnelweg E40 Brussel-Luik. Neem op het einde van de afrit richting « Woluwe ». De parking bevindt zich aan de ingang van het gebouw op nr. 100 (opgelet : beperkt aantal plaatsen !).
|

Programma
INITIATIEOPLEIDING - 1 DAG
Dinsdag 4 mei 2010
Plaats: Beursschouwburg
Uurrooster: 9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| BEZOEK - DE BESTAANDE PRAKTIJKEN VOOR HET VERWERKEN VAN BOUW- EN SLOOPAFVAL |
Bezoek aan de bedrijfssite Stallaert Recycling (Vilvoorde) FR/NL
Vertegenwoordigers van Stallaert Recycling
• Traject van het bouwafval
• Sorteren, recyclage, valorisatie en storten
|
| SEMINARIES – ALGEMENE CONTEXT BEHEER VAN BOUWAFVAL EN OVERZICHT VAN DE ALTERNATIEVE PRAKTIJKEN |
Slooptechnieken van vóór WOII tot op heden: een overzicht - FR
Marc Regnier - TradecoWall
• Evolutie van de slooptechnieken, verplichtingen van sloopwerven (rentabiliteitsverplichting, vermindering van overlast, …)
• Overzicht van de huidige technieken voor de behandeling van afval en hun recente ontwikkelingen (storten, verbranding, recyclage)
|
De uitputting van grondstoffen als algemeen perspectief van de afvalproblematiek. De hiërarchie van de afvalbeheermethodes: ladder van Lansink - NL
Maarten Roels – Centrum voor Duurzame Ontwikkeling
• Overzicht van de beschikbare voorraad van niet hernieuwbare grondstoffen
• Illustratie van de hoeveelheid afval geproduceerd door de bouwsector
• Ladder van Lansink: preventie, hergebruik, recyclage, verbranding, storten
• Uitputting van grondstoffen: toekomstige implicaties
|
Recyclage, hergebruik, Design for Deconstruction : troeven en beperkingen - NL/FR
Lionel Devlieger - Rotor
• Voordelen en beperkingen van recyclage, hergebruik en afvalpreventie
• Denkpistes voor de toekomst
|
TECHNISCHE OPLEIDING - 3 DAGEN
Dag 1 - Dinsdag 18 mei 2010
Plaats: Leefmilieu Brussel
Uurrooster: 9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| SEMINARIES – MATERIALENSTROOM : HUIDIGE KANALEN, OVERHEIDSPOLITIEK EN PRAKTISCHE INSTRUMENTEN |
De levenscyclus van de belangrijkste bouwmaterialen - FR
Sophie Trachte – Architecture & Climat
• Begrip levenscyclus van materialen
• Moeilijkheden en beperkingen van materiaalvergelijkingen
• Analyse van concrete voorbeelden
|
Materialeninventaris ter voorbereiding van de sloopfase - NL
Johan D'Hooghe – Vlaamse vereniging van sloop- en afbraakaannemers
• Voorstelling van de materialeninventaris in een te slopen gebouw: toekomstmogelijkheden en praktische modaliteiten
|
Huidig afvalbeleid in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest - FR
Céline Schaar – Leefmilieu Brussel
• Te bereiken beleidsvormen en doelstellingen betreffende de bouwsector
• De aanpassingen van het gewestelijk plan voor afvalbeheer
|
De bestaande beheersinstrumenten - FR
Christophe De Doncker - ESHER
• Voorstelling van de verschillende beheersinstrumenten van bouw- en sloopafval (Gids voor het beheer van afval van Leefmilieu Brussel, guide Marco, Appricod, Nettoie Chantier...)
|
De organisatie van afvalbeheer op de werf - FR
Dominique Jampsin - Shanks
• Afvalbeheer op de werf: containermodellen, sorteermogelijkheden op de werf, tarieven, containers, big bags, gespecialiseerde ondernemingen, consultancy
|
De opstelling en de opvolging van het bestek - FR
Onderzoeker - Ceraa
• Modus operandi en opstelling van de clausules over afvalkwesties in een lastenboek
• Kosten, termijn, verantwoordelijkheid
• De relatie architect/aannemer
|
Dag 2 - Dinsdag 25 mei 2010
Plaats: Leefmilieu Brussel
Uurrooster: 9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| SEMINARIES – BEHEER VAN GEVAARLIJK AFVAL |
Gevaarlijk afval : algemeen - NL
Jeroen Vrijders – Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf
• Inventaris van gevaarlijk afval bij bouw- en de sloopwerken
• Impact op gezondheid en milieu, toxiciteitindexen, afvalklassen, lijsten gevaarlijke afvalstoffen |
Gevaarlijk afval : praktijken in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest - NL/FR
Evy Trogh – Leefmilieu Brussel
• Hoe omgaan met gevaarlijke afvalstoffen
• Praktische en wettelijke aspecten: kanalen, wettelijke verantwoordelijkheid... |
Gevaarlijk afval : situering- NL/FR
Rotor vzw en De Stadswinkel vzw
• Samenvatting van de behandelde begrippen |
BEZOEK EN SEMINARIE – AFVALBEHEER IN DE GEBRUIKSFASE VAN HET GEBOUW
|
Afvalbeheer in de gebruiksfase: overzicht van de mogelijkheden - FR
Onderzoeker - Ceraa
• Het ontwerp van didactische en ergonomische uitrustingen voor afvalbeheer
• Identificatie / Signalisatie
• Containers voor voorafgaand sorteren, in-situ recyclage
• Opslag- en sorteerlokalen
• Verzamel- / contactpunt |
Bezoek van een voorbeeld - FR/EN
Silvia Staffa
- Project Manager EMAS
• Het afvalbeheer in de gebouwen van het Comité van de Regio’s en het Europees Economisch en Sociaal Comité in certificatiefase EMAS (Eco-Management and Audit Scheme) |
Dag 3 – Dinsdag 1 juni 2010
Plaats: Leefmilieu Brussel
Uurrooster: 9 u 00 - 17 u 00 (onthaal vanaf 8 u 30) |
| SEMINARIES - DE AFVALKWESTIE BETREKKEN BIJ HET ONTWERP |
Afvalpreventie in het architecturale ontwerp - FR
Joana Machado – Gewestelijke dienst van Waals-Brabant en Alain Richard - AA AR
• Concreet voorbeeld : De renovatie van het Athénée Riva-Bella in Braine-l'Alleud |
Gerecycleerde materialen : gids voor good practices - FR
Laetitia Delem - Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf
• Inventaris van gerecycleerde materialen voor de bouwsector, hun mogelijkheden en beperkingen |
De selectieve ontmanteling op sloopwerven - NL
Caroline Beyne - De Groene Reus / Levanto
• Begrippen « stripping » en « soft-stripping »
• Concrete en praktische organisatiemethodes
• Actoren en kanalen |
SEMINARIES - DESIGN FOR DECONSTRUCTION
|
Het gebouwd erfgoed in Brussel: mogelijkheden voor renovatie en hergebruik - FR
Bertrand Terlinden - Architect lesgever aan het ISACF La Cambre
• Het potentieel van oude bouwsystemen : demonteerbaar, herstelbaar, hergebruikbaar .
• De problematiek van gebouwen van de jaren 1960/1970, die niet volgens deze logica werden gebouwd. |
Houtskeletbouw: flexibel en ontmantelbaar? - FR
Serge Gosset – Bureau Gosset
• Levenscyclus van het bouwsysteem
• Valorisatie van het afval afkomstig van de verschillende bouwfasen
• Ontmanteling aan het einde van de levensduur |
Design for Deconstruction : elementaire principes en algemeen overzicht - FR/ NL
Michael Ghyoot en Lionel Devlieger - vzw Rotor
• Basisbegrippen, principes, mogelijkheden, uitvoering
|

CURSUSNOTA'S
Downloaden cursusnota's

met de steun van Leefmilieu Brussel, van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, van het Instituut ter bevordering van het Wetenschappelijk Onderzoek en de Innovatie van Brussel
en de deelneming van het Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf