 |
|||||
 |
|||||
|
|
||||
 |
|||||
Wijkcontract: handleiding
Wat is een wijkcontract?
Wat is een wijkcontract?De Wijkcontracten zijn herwaarderingsprogramma's op initiatief van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, in verschillende kwetsbare wijken en in een partnership met de gemeenten. Deze programma's plannen verschillende projecten binnen eenzelfde wijk, te realiseren binnen een termijn van 4 jaren (met een aanvulling van 2 jaren om de laatste werken uit te voeren). Deze verschillende projecten bestaan uit:
Dit alles kadert in duidelijk afgebakende perimeters. Deze operaties zijn in 5 afzonderlijke delen onderverdeeld, de zogenaamde 5 «luiken» van de Wijkcontracten:
De operatoren die belast zijn met de uitvoering van het programma zijn: de gemeente, het OCMW, elke instelling van openbaar nut zoals bijvoorbeeld het Woningfonds, of een vzw. . Opgelet, er zijn 2 duidelijk gescheiden etappes:
De beoogde doelstellingen zijn:
Hoe wordt een wijkcontract opgesteld?In functie van de beschikbare financiële middelen stelt de Brusselse Hoofdstedelijke Regering elk jaar een lijst op van de wijken die van een Wijkcontract kunnen genieten. Daarvoor neemt ze de staat van verval van de gebouwen en de openbare ruimten binnen de wijk, de aanwezigheid van leegstaande gebouwen en braakland of het aantal slecht ingerichte woningen in aanmerking, evenals een reeks sociale indicatoren zoals bijvoorbeeld het aantal werklozen en het aantal personen dat leeft van een bestaansminimum. Daarna wordt voor elk Wijkcontract een programma rechtstreeks door de Gemeente of door een studiebureau, als de gemeente hem deze taak toevertrouwt, opgesteld. Maar om een programma op te stellen dat zoveel mogelijk aan de behoeften van de wijk beantwoordt, zal de gemeente zich baseren op de participatie van de personen die in de wijk wonen, werken en er regelmatig komen om hun mening te kennen. Dat is de reden waarom de gemeente, alvorens een definitief programma te verordenen, een basisstudie en een ontwerp van programma zal opstellen, die beide zullen worden uitgewerkt in samenwerking met de wijkbewoners op de Algemene Wijkvergaderingen en op de vergaderingen van de Plaatselijke Commissie voor Geïntegreerde Ontwikkeling (de PCGO). De basisstudie vestigt voornamelijk de aandacht op de bestaande situatie en geeft een beeld van de prioriteiten van de wijk. Het ontwerp van programma geeft een gedetailleerde beschrijving van alle projecten die zullen uitgevoerd worden. Om te worden gerealiseerd moet een project verplicht in het programma opgenomen worden !
Niet alleen zal de gemeente u informeren over de inhoud van basisstudie en van het ontwerp van programma, u kunt ook met haar samenwerken om de prioriteiten te bepalen en na te denken over de inhoud van het programma.
Hoe kan men deelnemen aan de opstelling ervan ?De gemeente heeft 9 maanden (in het algemeen van januari tot september) om een programma op te stellen. Daarom: 1° zal ze snel een eerste Algemene Wijkvergadering bijeenroepen, voor iedereen toegankelijk, die de vertegenwoordigers van de wijk bij de PCGO zal aanwijzen: minimum 8 bewoners evenals 2 personen uit de bedrijfswereld, de schoolinstellingen en de verenigingen. De Algemene Wijkvergadering
De PCGO
Het openbaar onderzoek Nadat het werd goedgekeurd door de PCGO en voorgesteld aan de Algemene Wijkvergadering, wordt het ontwerp van programma gedurende minimum 15 dagen voorgelegd aan een openbaar onderzoek dat door de Gemeente wordt georganiseerd. Rode aanplakbiljetten die het openbaar onderzoek aankondigen worden op verschillende plaatsen in de wijk aangebracht. Tijdens deze periode kan elke geïntereseerde persoon het ontwerp van programma bij de Dienst Stedenbouw van de gemeente raadplegen en ofwel schriftelijk zijn opmerkingen mededelen ofwel, eveneens schriftelijk, vragen om door de Overlegcommissie te worden gehoord. De Overlegcommissie onderzoekt de opmerkingen die bij het openbaar onderzoek werden geformuleerd en nodigt iedereen uit die wenst gehoord te worden, vooraleer haar advies uit te brengen. Deze Commissie werd opgericht in het kader van de wetgeving over de plannen en de vergunningen van stedenbouw. Ze onderzoekt dus enkel de projecten voor de aanleg van openbare ruimten en de bouw/renovatieprojecten van gebouwen vanuit hun “ fysieke ” impact op de wijk. Het gaat dus om een commissie waar de openbare instellingen vertegenwoordigd zijn, anders dan de PCGO. Nadat deze 3 etappes zijn afgelegd, wordt het ontwerp van programma door de Gemeenteraad goedgekeurd. Vervolgens wordt het voor analyse voorgelegd aan de Brusselse Hoofdstedelijke Regering. Het is slechts vanaf het moment dat de Regering het goedkeurt dat het ontwerp van programma effectief wordt en dat men echt van een “ programma ” kan spreken. Zijn uitvoering kan van start gaan !
Welke zijn de overheden die in de Overlegcommissie vertegenwoordigd zijn?
Deze commissie luistert naar alle personen die bij een project betrokken zijn (de auteur van het project, de buurtbewoners ,...) alvorens haar advies uit te brengen. De Algemene Wijkvergaderingen, de vergaderingen van de PCGO en het openbaar onderzoek zijn de 3 belangrijke momenten die door de gemeente georganiseerd worden, waardoor u geïnformeerd wordt over de evolutie van het programma en er actief kunt aan deelnemen.
Hoe kan men de uitvoering van het Wijkcontractprogramma volgen?De algemene termijn voor de uitvoering van het programma is 4 jaar (vermeerderd met 2 jaar om de laatste werven te voltooien). Het gaat om een maximumtermijn, toegepast op de huisvestingsprojecten, evenals op de projecten die verband houden met de aanleg of de versterking van wijkinfrastructuren en –voorzieningen. Het opzetten van sociale initiatieven wordt beperkt tot een periode van 4 jaar. De termijn voor projecten die verband houden met de openbare ruimte is met de helft verminderd (2 jaar + 1 jaar). De reden is simpel : de overheid beheert de openbare ruimten. De projecten kunnen dus sneller van start gaan, waardoor ze een zichtbare en onmiddellijke verbetering van het imago en de sfeer van een wijk creëren. De PCGO volgt de vorderingsstaat van deze verschillende operaties : demarches voor de verwerving, inhoud van de voorontwerpen en de ontwerpen, gunning van de opdrachten voor de uitvoering van de werken, controle van de toegangsvoorwaarden tot woningen,... Ze moet eveneens jaarlijks haar advies geven over het administratief en financieel verslag van de activiteiten die in het kader van het sociale luik ontwikkeld werden... Ze komt minstens 8 keer per jaar samen, buiten de schoolvakanties. De vertegenwoordigers van de bewoners, de bedrijfswereld, de schoolinstellingen en verenigingen moeten dus de wijkbewoners op de hoogte houden van elke operatie en bij de PCGO eventuele vragen in verband met deze operaties doorgeven. De gemeente moet jaarlijks ook minstens 2 Algemene Wijkvergaderingen organiseren, buiten de schoolvakanties. We herinneren eraan dat deze Vergaderingen voor iedereen toegankelijk zijn. Bovendien zullen, in het kader van de wetgeving over de stedenbouwkundige vergunningen, de belangrijkste operaties individueel het voorwerp uitmaken van een openbaar onderzoek (zoals dit het geval was voor het ontwerp van programma), waar elkeen die dit wenst nog een advies kan uitbrengen.
Kan het programma onderweg gewijzigd worden?Een wijziging van het programma kan optreden in het 2e jaar van de uitvoering van het programma (in naleving van zijn totale budget), waardoor zo projecten die bij het begin niet te voorzien zijn in aanmerking kunnen worden genomen of waardoor projecten, geprogrammeerd in functie van eventuele onvoorziene gebeurtenissen, kunnen worden aangepast. De wijzigingen van het programma worden behandeld op de vergaderingen van de PCGO.
Welke zijn de projecten voorzien in de 5 luiken van de Wijkcontracten?De vernieuwing van bestaande woningen en de creatie van nieuwe woningen. LUIK 1: Woningen door de overheid gerealiseerd Luik 1 betreft de renovatie, de nieuwbouw of de heropbouw van woningen, uitsluitend door de gemeente en het OCMW uitgevoerd op gebouwen waarvan ze eigenaar is of wordt (eventueel door een onteigeningsprocedure ten algemene nutte). De aldus gerealiseerde woningen zijn met sociale woningen gelijkgestelde woningen. LUIKEN 2 EN 3: Woningen die in partnership met de privé werden gerealiseerd Luik 2 betreft de verwervingen of het in erfpacht nemen van terreinen en gebouwen door de gemeente, om ze (indien dit nodig is) bouwrijp te maken. Het is de bedoeling ze ter beschikking te stellen van overheids-of privé-investeerders tegen een prijs die lager is dan hun reële waarde. Ze kunnen worden afgestaan door een openbare of door een onderhandse verkoop, na bekendmaking door aanplakking gedurende minstens één maand. De aldus gerealiseerde woningen zijn woningen aangepast aan een middenklasse-inkomen. Luik 3 betreft het in erfpacht nemen van gebouwen of van gedeelten ervan door privé-investeerders voor het uitvoeren van woningen. De aldus gerealiseerde woningen zijn gelijkgesteld aan sociale woningen. De privé-ondernemingen die de huisvestingsprojecten uitvoeren houden minstens één vierde van het aantal aldus gerealiseerde woningen in beheer. De toegangsvoorwaarden tot woningen zijn dus op andere woningen van toepassing. Opmerking : in geval van onteigening of onbewoonbaarheid tengevolge van werken uitgevoerd in sommige woningen, zullen de bewoners van deze woningen weer in de wijk worden gehuisvest. In het kader van luik 5 moet een sociale begeleiding worden voorzien. De ruimten voor ambachtelijke en industriële activiteiten:
De luiken 1 en 3 geven de mogelijkheid woningen te realiseren welke gelijkgesteld zijn aan sociale woningen. De woningen van luik 2 zijn aangepast aan personen met een «middenklasse-inkomen». Luik 1 wordt door de overheden gevoerd. De luiken 2 en 3 worden in het kader van partnerships tussen de openbare en de privé-sector gevoerd. LUIK 4: De openbare ruimten Luik 4 betreft alle projecten die samenhangen met de creatie en/of de heraanleg van openbare ruimten: aanleg van groenvoorzieningen binnen de huizenblokken, herstel of aanleg van wegenis en voetpaden, heraanleg van pleinen, van kruispunten, van de omgeving van scholen, van de toegang tot woningen, verbetering van de openbare verlichting,... LUIK 5, 1e deel : Het eerste deel van luik 5 betreft de creatie of de versterking van wijkinfrastructuren en-voorzieningen die ter beschikking van het publiek en het gemeenschapsleven worden gesteld: polyvalente zaal die als ontmoetingsplaats dienst doet, of als feest-of sportzaal, uitrusting van deze zaal of speelruimtes die aan kinderen of jongeren aangepast zijn,... LUIK 5, 2e deel: De economische en sociale initiatieven Het tweede deel van luik 5 betreft de uitvoering van acties die bijdragen tot een sociale en economische herwaardering van de wijk, door het ondersteunen van sociale initiatieven. Er kunnen zeer uiteenlopende projecten gevoerd worden, die het kader van de wijkaanleg overstijgen om bijvoorbeeld de beroepsopleiding of sommige gezondheidsaspecten in verband met de woonkwaliteit te behandelen. In het algemeen kan elke sociale actie overwogen worden die tot doel heeft : * te helpen bij het verhuizen en de herhuisvesting in de wijk van de bewoners van de te vernieuwen of te herbouwen gebouwen , Het culturele aspect kan eveneens in aanmerking worden genomen door het inrichten van wijkfeesten en het ontwikkelen van pedagogische projecten. Deze acties worden grotendeels gevoerd door verenigingen die actief zijn in de wijken.
B.R.O.H.
|
|
Laatste bijwerking : 14/10/2010 © De Stadswinkel vzw - Le Centre Urbain asbl Informatieloket: Sint-Gorikshallen, St-Goriksplein 1, 1000 Brussel - Tel: 02 219 40 60 Secretariaat: Antwerpselaan 24, 1000 Brussel - Tel: 02 227 42 69 |